Monthly Archives Czerwiec 2017

HILDEBRAND CZ. 2

Za pontyfikatu Wiktora II (1055-1057), następcy św. Leona IX i kontynuatora jego dzieła reformy, Hildebrand usiłował wprowadzić we Francji postanowione w Rzymie reformy. Po otrzymaniu tiary Stefan IX (1058-1059), który był opatem na Monte Cassino i jednym z dwóch legatów odpowiedzialnych za doręczenie w Konstantynopolu ekskomuniki Michałowi Cerulariuszowi w roku 1054, wezwał Hildebranda do Lateranu, polecając mu przestudiowanie nowych zasad elekcji papieża, aby zabezpieczyć ją przed zewnętrznymi naciskami cesarza lub wichrzyciel- skiej arystokracji rzymskiej.

więcej

Aleksander VI i Juliusz II

Aleksander VI {1492-1503), papież wywodzący się z rodu Borgiów, i jego bezpośredni następca, Juliusz II (1503-1513), przywiązywali duże znaczenie zwłaszcza do wewnętrznego wystroju pałacu. Odwołali się do artystów, pierwszy do Pinturic- chia w sprawie budowy mieszkania, drugi do Michała Anioła w sprawie Kaplicy Sykstyńskiej oraz do Rafaela, który miał zaprojektować stanze, czyli pokoje, oraz loggie, czyli mniejsze pomieszczenia, pokoiki. Paweł IV (1555-1559) pobudował w ogrodach uroczą casina6&, która nosi jego imię. Od objęcia pontyfikatu przez Piusa XI w 1922 r. mieści się tam siedziba Papieskiej Akademii Nauk.

więcej

SYLWESTER II CZ. 2

Więź łącząca Ottona III z Sylwestrem II była niezwykła. Papież miał 61 lat, cesarz 19. Sylwester był uczonym i pragmatykiem, Otto mistykiem i marzycielem. Wszystko ich dzieliło, a jednak zrozumieli się. Można było sądzić, że, jak tego zresztą oczekiwało wiele znakomitych umysłów, porozumienie, jakie osiągnęły ,,te dwie połowy Boga”116, spowoduje zaprowadzenie w świecie nowego ładu. Bieg wydarzeń zdecydował jednak inaczej. Po wielomiesięcznym pobycie w Rzymie u ,,swego” papieża117 odbył Otton pielgrzymkę do Akwizgranu, do grobu Karola Wielkiego. Kiedy powrócił, Krescencjusze pod wodzą Krescencjusza III, syna powieszonego na Monte Mario, opanowali część miasta. Cesarz, nie będąc pewny swego bezpieczeństwa, opuścił rezydencję na Awentynie w nocy z 15 na 16 lutego 1001 roku i szukał schronienia na rzymskiej wsi. Umarł na początku roku 1002 opodal wzgórza Sorakte, 40 kilometrów na północ od Rzymu. Sylwester II poszedł w jego ślady 15 miesięcy później, 12 maja roku 1003. W czasie pontyfikatu, którego krótkotrwałość zawiodła nadzieje współczesnych, papież nadał nowy rozmach ewangelizacji wschodniej Europy, ustanowił hierarchię katolicką w Polsce i na Węgrzech, powierzył koronę królewską tego ostatniego kraju św. Stefanowi (1000- 1038), największemu w dziejach Kościoła świeckiemu misjonarzowi środkowej Europy.

więcej

Trofeum Gajusa

Początkowo znajdujący się na przestrzeni P monument, zwany odtąd „trofeum Gajusa”, zbudowany został 40 lat przed napisaniem listu przez tego ostatniego, składał się zasadniczo z trawer- tynowej półki, spoczywającej na dwóch marmurowych kolumienkach oddalonych około 1 metra od czerwonego muru i okalającej dolną wnękę, przy czym wnęka górna dotykała tylko półki. Patrząc na stan dzisiejszy, trudno jest uzmysłowić sobie wygląd pierwotnego monumentu, bowiem praca murarzy z IV wieku znacznie zmieniła to miejsce. Lewa kolumienka przetrwała jednak, potwierdzając niejako dane przekazane przez tradycję. Na gruncie, na którym stoi monument, między fundamentami kolumienek, kwadratowy otwór zamknięty ruchomą płytką kamienną umożliwia dostęp do grobu o głębokości 0,90 metra i szerokości 0,80 metra, usytuowanego nie prostopadle do czerwonego muru, lecz nieco w lewo. Ten grób otaczają inne, w których znaleziono kości osób różnej płci i wieku, Wielkie rozczarowanie przeżyli archeolodzy prowadzący pierwsze prace wykopaliskowe, gdy przystąpili do zbadania grobu, powyżej którego zbudowano trofeum Gajusa: grób był pusty! Stan, w jakim go odnaleziono, nie odpowiadał z pewnością powszechnemu oczekiwaniu, lecz grób był tym, którego poszukiwano. Dlatego Pius XII ogłosił światu w przemówieniu radiowym w dniu 23 grudnia 1950 roku: „Zasadnicze pytanie brzmi następująco: czy naprawdę odnaleziono grób św. Piotra? Na to pytanie końcowe wyniki prac i badań udzielają odpowiedzi twierdzącej: tak! odnaleziono grób Księcia Apostołów”43.

więcej

KORONACJA KAROLA WIELKIEGO CZ. 2

Czy Leon III przemyślał jednak wszystkie konsekwencje swego czynu? Prawdopodobnie nie. Zrywając ostatecznie z cesarzami Wschodu, pogłębił przepaść między Kościołem rzymskim i Kościołem bizantyjskim. Nadając królowi Franków inwestyturę papieską, stworzył podstawę do ustawicznych konfliktów między władzą duchowną i świecką. Przywracając na Zachodzie władzę cesarską, narzucił sobie pana.

więcej

Celestyn III

W XII wieku Eugeniusz III (1145-1153) i Klemens III (1187-1191) wznosili na wzgórzu watykańskim różne budowle, ale dopiero Celestyn III (1191-1198) wpadł na pomysł zbudowania prawdziwego pałacu papieskiego. Wykonanie tego projektu było dziełem jego następcy, Innocentego III (1198-1216),który wybrał na lokalizację pałacu taras wznoszący się na północnym zachodzie nad Bazyliką Sw, Piotra. Pałac Innocentego III stanowił zalążek pałaców papieskich mieszczących się wokół dziedzińca św. Damazego. Dla ochrony budynku zbudowano wokół niego solidne obwałowania, a niektóre ich elementy przetrwały do dzisiaj, jak na przykład słynna Spiżowa Brama. Dzisiaj umożliwia ona dostęp do szerokiego korytarza prowadzącego do królewskich schodów, wówczas otwierała się na podwórzec, na którego krańcu wznosiła się południowa część pałacu.

więcej

ARIANIZM I SOBÓR NICEJSKI CZ. 2

Usunięty z gminy rzymskiej, założył odrębną wspólnotę wyznaniową. W poglądach filozoficznych był gnostykiem przyjmującym dualizm Boga sprawiedliwego (St. Testament) i Boga dobrego (N. Testament), który przez pozorne wcielenie objawił się w Chrystusie (przyp. tłum.).

więcej

POKÓJ W ANAGNI

Preliminaria pokojowe zostały podpisane w Anagni w roku 1176. Wiosną następnego roku w Wenecji rozpoczęto rokowania, które zakończyły się na początku lata. 24 lipca Fryderyk Rudobrody stanął u wejścia do Katedry Sw. Marka: ukląkł przed Aleksandrem III i błagał pokornie o odwołanie klątwy, którą został obłożony. Papież podniósł go ,,uprzejmie”, jak podaje kronika, i dał mu pocałunek pokoju, którego odmówił mu w dniu koronacji. Odtąd Rudobrody będzie wierną podporą Stolicy Apostolskiej. _

więcej

Pałac Innocentego III

Pałac Innocentego III został zbudowany dla papieża i jego dworu, a nie dla administrée:! papieskiej, która z upływem czasu stawała się coraz bardziej liczna i ociężała. Trzeba było dalej budować. Troszczono się jednakże przede wszystkim o zapewnienie bezpieczeństwa papieżowi. W tym właśnie celu w latach 1409-1410 wykonano w murach okalających Dzielnicę Leoniańską kryty pasaż, umożliwiający bezpieczne przejście z pałacu papieskiego do Zamku Sw. Anioła. W tym samym czasie wzniesiono kilka budowli o charakterze prowizorycznym i trzeba było czekać panowania Mikołaja V (1447-1455), aby ten przejściowy charakter budowli stał się ostatecznym. Mikołaj V był rzeczywiście wielkim budowniczym i Watykan wiele ma mu do zawdzięczenia. To właśnie jemu zawdzięcza układ późniejszego dziedzińca św. Damazego: to on wezwał Fra AngeLico, aby ozdobił freskami pałac, a zwłaszcza pracownię papieską, która znana jest dzisiaj pod nazwą kaplicy Mikołaja V: to on wreszcie stworzył zaczątek późniejszej Biblioteki Watykańskiej.

więcej

NIEBEZPIECZEŃSTWO SYCYLIJSKIE

Mając na uwadze zachowanie pokoju w Europie, usiłował Innocenty III przeszkodzić połączeniu się pod jedną władzą cesarstwa Hohenstaufów i królestwa sycylijskiego. Taki związek był przede wszystkim niebezpieczny dla papiestwa, które byłoby ściśnięte dwiema szczękami niemieckiego imadła. Poza tym mógł wzbudzić w Italii uczucie nienawiści ze strony ludności, która od ponad trzech stuleci była ofiarą cesarskich wypraw wojskowych. Wywołałby również reakcje europejskich monarchów, zaniepokojonych sojuszem żywiołu germańskiego z normandz- kim. Cesarz niemiecki Henryk VI Okrutny, poślubiając w roku 1186 księżniczkę Konstancję, spadkobierczynię króla sycylijskiego Rogera II (1130-1154), stał się zwierzchnikiem państwa obejmującego Sycylię, Kalabrię, Apulię i część Kampanii, przy czym niektóre z tych terytoriów stanowiły lenna papieskie. Najzwyklejsze sprawy stawały się w stosunkach między Ho- henstaufami i papieżami nadzwyczaj skomplikowane. Gdy Henryk VI zmarł nagle w wieku 32 lat, kilka miesięcy po intronizacji Innocentego III, prawowity dziedzic korony cesarskiej, przyszły Fryderyk II, był trzyletnim dzieckiem, w imieniu którego regencję sprawowała matka, Konstancja, niedługo zresztą, gdyż tylko o rok przeżyła swego męża. O tron walczyli także dwaj książęta – stryj Filip szwabski (1198-1208), ostatni syn Rudobrodego, i Otton IV brunszwicki (1209-1218). Jako opiekun Fryderyka II znalazł się papież w trudnej sytuacji. Negocjował nie jako petent, lecz jako arbiter, usiłując ocalić dla swego chrześniaka koronę sycylijską, a pozbawiając go możliwości dziedziczenia tronu cesarskiego oraz utrzymując niepewną równowagę sił między Filipem i Ottonem do chwili, gdy zabójstwo pierwszego zmusiło papieża w październiku roku 1209 do koronowania drugiego. Wyłoniły się nowe trudności, ale Innocentemu udało się na pewien czas zapobiec wojnie134. Czyniąc to, wielokrotnie potwierdzał, zwłaszcza w układach podpisanych w latach 1201, 1209, 1210 i 1213, obowiązek chronienia przez cesarzy Kościoła rzymskiego, ponieważ od niego pochodziła władza cesarska135.

więcej

NAJMNIEJSZE PAŃSTWO ŚWIATA

Najmniejsze państwo świata jest siedzibą rządu, którego kompetencje rozciągają się na całą kulę ziemską. Papież jest jednocześnie głową państwa i Pasterzem Kościoła Powszechnego, bardziej jednak Pasterzem aniżeli suwerenem. Sprawowane funkcje zobowiązują go do kierowania organami rządowymi, które nie wszystkie mogły się ulokować w granicach Państwa Miasta Watykańskiego: niektóre z nich są rozproszone, podobnie jak niegdyś, na terenie całego Rzymu. Tak na przykład Kongregacja Rozkrzewiania Wiary, która nazywa się od 1967 roku Kongregacją Ewangelizacji Narodów, ciągle jeszcze znajduje się na placu Hiszpańskim – w tym samym pałacu od ponad 300 lat.

więcej